Napisaliśmy dla prezydenta artykuł... z przyszłości

Ustawa „lex Czarnek” czeka na podpis prezydenta. Co oznaczałoby jej wejście w życie? Zapraszamy do lektury „Wiadomości z przyszłości” – w przesłanym prezydentowi artykule z 1 września 2026 roku opisujemy, co może czekać polską szkołę i nasze społeczeństwo, jeśli głowa państwa nie skorzysta z prawa weta.

W środę Sejm przyjął ustawę, która m.in. wzmacnia pozycję kuratorów i ogranicza dostęp organizacji pozarządowych do szkół.

Projekt aktu prawnego, potocznie określanego jako „Lex Czarnek”, został wcześniej poddany bardzo daleko idącej krytyce, zarówno przez przedstawicieli świata nauki, jak i podmiotów reprezentujących trzeci sektor. Wielokrotnie swój sprzeciw wobec projektowanych przepisów wyrażało także Społeczne Towarzystwo Oświatowe.

W ramach konsultacji społecznych zwracaliśmy uwagę, że „wdrożenie projektowanych rozwiązań doprowadzi do odebrania organom prowadzącym i kierownictwu szkół (…) autonomii i realnej możliwości wpływu na jakość pracy placówek, którymi zarządzają”. Alarmowaliśmy, że „proponowane zapisy cofną polską szkołę do standardów znanych z lat 50-tych XX wieku”.

Po tym jak Sejm przyjął ustawę mimo sprzeciwu Senatu, „Lex Czarnek” jest o krok od wejścia w życie. Naszą ostatnią nadzieją na powstrzymanie zmian jest weto prezydenta. Obawiamy się, że listy i apele mogą nie wystarczyć do tego, by głowa państwa zdecydowała się na taki krok. Dlatego przygotowaliśmy dla prezydenta „Wiadomości z przyszłości” – artykuł, który może się ukazać już za kilka lat, jeśli „Lex Czarnek” wejdzie w życie. Liczymy na to, że mając świadomość potencjalnych konsekwencji swojego podpisu, prezydent nie przyłoży ręki do demontażu polskiej szkoły.

Zaprezentowany w artykule bieg zdarzeń jest tylko jednym z możliwych. Niemniej, w świetle proponowanych zmian, taki scenariusz wydaje się bardzo prawdopodobny. Oby, dla dobra polskiej szkoły, nigdy się nie ziścił.

Zachęcamy do lektury. Artykuł można pobrać poniżej (PDF) lub przeczytać tutaj.

Znajdź szkołę