Konferencja Programowa STO w Szczecinie – ważne dni, piękne wspomnienia

XXIV Konferencja Programowa STO w Szczecinie (26-28.10.2018 r.) była nie tylko dorocznym spotkaniem najaktywniejszych w Towarzystwie osób, ale też wyjątkowym momentem refleksji nad misją i działalnością STO. Tytuł konferencji – „STO dla niepodległej i demokratycznej RP” skłaniał do podsumowania dorobku prawie 30 minionych lat oraz do sprecyzowania roli, zadań i sposobu funkcjonowania Towarzystwa w przyszłości.

Konferencję zorganizowali: Zarząd Główny STO i Biuro STO oraz Zarząd Koła nr 7 STO i Dyrekcja Społecznej Szkoły Podstawowa nr 1 w Szczecinie. Uroczysta inauguracja odbyła się w sali Teatru Lalek „Pleciuga”. Wzięli w niej udział przedstawiciele większości kół i szkół STO w Polsce (ok. 150 osób) oraz goście oficjalni, m.in. podsekretarz stanu w MEN Maciej Kopeć i zast. Prezydenta Miasta Szczecin Krzysztof Soska. Gości przywitali: Marzena Ukraińska ­– dyrektorka szkoły i Dariusz Florczak – prezes Zarządu SKT nr 7 STO, ze stosownym przywitaniem wystąpił też prezes STO Zygmunt Puchalski. Następnie zasłużonym osobom zostały wręczone odznaczenia państwowe (Krzyże Zasługi i Krzyże za Długoletnią Służbę), Medale KEN oraz Złote i Srebrne Odznaki STO.

Wykład inauguracyjny pt. „Kształcenie obywatelskie w polskiej szkole 1918-2018” wygłosiła dr hab. Małgorzata Machałek, prof. Uniwersytetu Szczecińskiego. Przedstawienie powitalne wykonali znakomicie uczniowie szczecińskiej szkoły (z przewodnią piosenką „Jedyna na STO”), a na zakończenie wystąpiła z hucznym programem szczecińska grupa perkusyjna Bloco Pomerania (także z udziałem uczniów).

Pozostała część Konferencji odbywała się w salach konferencyjnych hotelu Radisson Blu, który był siedzibą uczestników przybyłych spoza miasta. Tam też pierwszego dnia spotkaliśmy się na uroczystej kolacji, a następnie prowadziliśmy nieustająco nadzwyczaj ciekawe rozmowy kuluarowe.

W programie znalazł się dwuczęściowy, inspirujący wykład dr Marka Skały pt. „Jak być liderem – techniki przywództwa, angażowania i motywacji” oraz szczegółowa prezentacja przygotowana przez Roberta Uklańskiego na temat możliwości korzystania przez szkoły STO z funduszy europejskich. Temat „STO dla demokratycznej i niepodległej RP” przedstawili w części historycznej Dariusz Florczak, prezes Zarządu SKT Nr 7 STO w Szczecinie, a w części odnoszącej się do współczesności i przyszłych wyzwań – Zygmunt Puchalski, prezes STO. Zapoczątkowali dyskusję, w której padło wiele ciekawych i odważnych słów na temat funkcjonowania Społecznego Towarzystwa Oświatowego. Dała się odczuć potrzeba zmian w zakresie formuły i metod, spowodowana z jednej strony świadomością przekształceń ogarniających edukację na całym świecie, z drugiej – sytuacją w polskiej oświacie, tj. zagrożeniami wynikającymi z tzw. dobrej zmiany. W wypowiedziach dyskutantów pojawiały się różne koncepcje dla STO na przyszłość.

Niewątpliwie ważna jest idea STO jako organizacji obywatelskiej, opartej przede wszystkim na aktywności społecznej rodziców. Zwracano jednak uwagę, że rodzice są obecnie znacznie bardziej niż przed laty zaabsorbowani pracą zawodową; ponadto działanie w STO wymaga teraz wyższego niż kiedyś poziomu profesjonalizmu. Zdarza się, że osoby wstępujące po raz pierwszy do zarządu koła działają bez wystarczającego rozeznania w problemach oświaty niepublicznej, co przy faktycznej niezależności koła może powodować poważne niebezpieczeństwa dla szkoły.

Rozważano koncepcję STO jako organizacji networkingowej, opartej na sieci kontaktów. Ten kierunek wymaga profesjonalizmu nauczycieli, daje im wiele samodzielności i pobudza do rozwoju. Niezupełnie jednak odpowiada pierwotnym założeniom Towarzystwa, ponieważ nie działa na rzecz spoistości, a raczej sprzyja różnorodności szkół; stwarza tylko niewielką ochronę w razie kłopotów.

Najbliższa wszystkim jest zgodna z Deklaracją Programową i Statutem koncepcja Społecznego Towarzystwa Oświatowego jako jednolitej organizacji o wyraźnej tożsamości i wspólnych celach, dbającej o stabilność kół i szkół oraz ich poczucie bezpieczeństwa, zachowującej społeczny charakter. Dyskusja prowadziła do wniosku, że prawidłowe funkcjonowanie STO w tym kształcie wymaga pewnych zmian organizacyjnych i ustalenia procedur, zwłaszcza w następujących zakresach: 1) jasno określona linia poddziału obowiązków i odpowiedzialności między zarządem koła a dyrekcją szkoły; 2) zapis w statucie o wpływie ZG na najpoważniejsze sprawy kół i szkół, jak np. powoływanie i odwoływanie dyrektorów.

Zgodzono się w dyskusji, że obecnie należy w STO skupić się na następujących zadaniach:

  • podnoszenie kultury organizacji, co oznacza m.in. niezawodną komunikację i myślową łączność, akceptowane przez wszystkich procedury, dobrą współpracę z Zarządem Głównym, sprawniejsze rozwiązywanie problemów, zwłaszcza spornych;
  • dalsza profesjonalizacja działań zarówno nauczycieli i pracowników szkoły, jak i członków zarządów kół;
  • kontynuowanie w szkołach STO edukacji pod hasłem „demokracja obywatelska zaczyna się w szkole”, ze szczególnym naciskiem na znajomość Konstytucji, rozumienie pojęć z zakresu państwa prawa i zasad współpracy w ramach UE;
  • jak najlepsze wykorzystanie potencjału nauczycieli; szkoły STO mają w tym zakresie znacznie korzystniejszą sytuację niż szkoły publiczne.

Poruszano także tematy, które mogą zostać podjęte na Walnym Zjeździe STO w przyszłym roku. Last but not least – na Konferencji podjęto po raz pierwszy wstępne rozmowy dotyczące kandydatur do nowego Zarządu Głównego.

Konferencja Programowa STO w Szczecinie okazała się niezwykła także pod względem przeżyć artystycznych i okazji do poznawania miasta. Organizatorzy umożliwili uczestnikom zwiedzanie przepięknego gmachu Filharmonii Szczecińskiej i wysłuchanie popołudniowego koncertu – mix różnych utworów – w wykonaniu kwintetu instrumentów dętych. Po zakończeniu Konferencji można było wziąć udział w prawie dwugodzinnym zwiedzaniu miasta. Kto był, nie żałuje. Przy pięknej jesiennej pogodzie Szczecin objawił całą swoją urodę i styl.

Ci uczestnicy Konferencji, którzy zamiast wycieczki wybrali zajęcia w szkole, także byli zadowoleni. Brali udział w warsztatach prezentujących zasady i sposoby pracy z uczniami przygotowującymi się do udziału w programie Odyseja Umysłu. Podczas zajęć prowadzonych przez szkolnych trenerów programu mieli okazję samodzielnego rozwiązywania problemów charakterystycznych dla Odysei.

Wszyscy uczestnicy podkreślali profesjonalizm organizatorów, dopracowany w szczegółach program, doskonałą opiekę, otwartość i serdeczność – po prostu żal było wyjeżdżać.

Maria Jackl